ТІЛДІҢ ҚАҢҚАЛЫҚ БҰЛШЫҚЕТТЕРІ
КЕСТЕ 3
ТІЛДІҢ ҚАҢҚАЛЫҚ БҰЛШЫҚЕТТЕРІ
Аты
Басталатын жері
Бекітілетін жері
Бұлшықет талшықтарының бағыты
қызметі
Иек-тіл бұлшықеті
Төменгі жақтың иектің білігінен
Тіл ішінде аяқталады
Тіл бөлгіші бойымен бүйірінен артқа және жоғарыға
Тілді алға және төменге қозғалтады
Тіл асты-тіл бұлшықеті
Тіл асты сүйектің денесі мен үлкен мүйізшесінен
Тілдің бүйір бөлігінде аяқталады
Алғы және жоғарыға
Тіл түбін төменге және артқа қозғалтады
Біз-тіл бұлшықеті
Самай сүйектің біз тәрізді өсіндісі, біз-тіл асты байлам
Тілге бүйір бетінен енеді
Алға төменге және медиалды
Тілді артқа және жоғарыға, бір жақтан жиырылғанда тілді жан-жаққа қозғалтады
КЕСТЕ 4
ТІЛДІҢ МЕНШІКТІ БҰЛШЫҚЕТТЕРІ
Аты
Басталатын жері
Бекітілетін жері
Бұлшықет талшықтарының бағыты
Қызметі
Жоғарғы ұзынша бұлшықеті
Тңл түбінен, көмей үсті шеміршектің алдыңғы бетінен, тіл асты сүйектің кіші мүйізшесінен
Тіл ұшына
Тілдің жоғарғы бөліктері шырышты қабық астына
Тілді қысқартады, тіл ұшын жоғары көтереді
Төменгі ұзынша бұлшықеті
Тіл түбінен
Тіл ұшына
Тілдің төменгі бөлігі тіл аст және иек асты арасына
Тілді қысқартады, тіл ұшын түсіреді
Тілдің көлденең бқлшықеті
Тіл бөлгішінен
Тілдің оң және сол жақ жиектерінің шырышты қабығына
Тіл жиектерін жан-жаққа көлденең бағытта
Тілдің көлденең бағыттағы ұзындығын қысқартады
Тілдің ұзынша бұлшықеті
Тілдің жоғарғы және төменгі беттерінің шырышты қабықтары арасына
Тілді тегістейді
Тіл бұлшықеттері тіл асты нервпен иннервацияланады.
Тіл тіл артерияның тармақтарымен(тіл асты, терең және сыртқы) қанмен қамтамасыз етіледі. Аттас веналар артериямен бірге жүреді. Жақ асты безі өзегінен ішкері, тереңірек клетчаткалық кеңістікте тіл артерия өтеді. Ол осы жерде сыртқы, тіл асты, терең тармақтарын береді. Тілдің терең тармағы тілдік артерияның жалғасы болып табылады және тіл ішіне еніп ұшына дейін барады.
Тілді қозғалтқыш иннервациясы тіл асты нервпен(n.hypoglossus XII жұп бассүйек нерві) жүзеге асады. Тілдің жалпы иннервациясы тілдік нервпен(n. lingualis) жүзеге асады.
Дабыл пердесі(chorda tympani) бет нервтің тармағы тілдің алдыңғы үштен бір бөлігін иннервациялайды. Артқы үш бөлігін тіл-жұтқыншақ нерв(n. glossuopharingeus) иннервациялайды. Тіл түбін жоғарғы көмейлік нерв(кезбе нервтің тармағы) иннервациялайды.
Тілден лимфалық ағыс иек асты, жақ асты лимфалық бездерге ағады. Негізгі лимфалық ағыс жоғарғы мойынның терең лимфалық түйіндеріне ағады.
|
