ЗӨрсн — диилсндӘн шаху, ӘӘмтхӘ — ҮксндӘн шаху.

↑

⇐ ПредыдущаяСтр 53 из 156Следующая ⇒

ЗӨРСН — ДИИЛСНДӘН ШАХУ, ӘӘМТХӘ — ҮКСНДӘН ШАХУ.

Зөрг әәмтхә хойриг дүңцүлҗ, зөргин чинр медүлҗәнә. Зөргәс күчтә чидл уга гиҗ олн әмтнә келдг үг мел лавта чик. Зөрг уга болхла, диилхд йир күчр болдг. Тегәд сансн үүлән (кергән) бүтәхәр (күцәхәр) седхләрн, зөрсн цагт, юн чигн күүнә цогц-махмуднь күч авад, хатурад, һар-көл чаңһрад оддг зөвтә.

Зөргин чинрнь болхла, дәәнә цагт, нег үлү йир икднә. Өшәтнә өмнәснь тосҗ дәәлдхләрн, зөрг татуһар дәврсн цагт, икәр үүмәд, омгнь шантргдад, хәрү һарад зулдг чигн йовдл харһна. Тиим болдг учр деерәс чигн дәәнә цагт, зөргин чинрнь ик.

ЗУ ДӘКҖ УХАЛАД, ЦЕЦН БОЛДГ, МИҢҺ ДӘКҖ ХАҺАД, МЕРГН БОЛДГ.

Дасмҗ авлһн, дамшлтта боллһн амр биш, уданар, кесгтән көдлснә хөөн күн сәәнәр көдлдг дасна гисн чинртә үгмүд. Кен чигн күүнә ухань уданар эс гиҗ ол дәкҗ ухалх дутман, улм-улмар нигтрәд, цегәрәд, улм сарулад бәәх зөвтәнь кенд болвчн ил сәәнәр медгднә.

«Мергн» гисн үгин чинрнь бу хав чигн, саадг хав чигн, сәәнәр, төвәр хадг күүг «бу эс гиҗ саадг хахдан мергн» гиҗ келгднә. Тегәд мергн болхар, удандан, ол дәкҗ хах кергтә.

Нег дәкҗ кесн көдлмшән ол давтҗ кехлә, кен чигн күн көдлмштән мергн, һавшун болна гиҗ келгдҗәнә.

ЗУ КҮРШ УГА НАСНД МИҢҺН ҖИЛӘ ЗӨӨР ЗӨӨҺӘД КЕРГГО.

Кемр насн ирәд, сәәни орнд төрсн цагт, дала зөөр үлдәһәд кергго, үрн-садн ухата болхла, тедн гесән теҗәх, зөөрән бийснь олх. Көвүд, күүкд арһ уга болад, муңхг болхла, теднд үлдәсн зөөр кергго, тедн терүг эдлҗ чадшго. Дала зөөрин төлә әмн-насан чиләһәд йовхмн биш, күн даң әмд бәәшго гисн чинртә үлгүр. Кен чигн күн җирһҗ бәәх наснаннь кемҗәһәр мал-герән өсксн сән болдмн гисн сурһмҗ эн деер келгдсн товчта үгәс һарч бәәнә. Наснь зун җил күрш уга болхла, бүкл миңһн җилә мал-гер өскәд, ямаран керг бәәхв гиҗ энүнд келгдҗәнә.

ЗУН КҮҮНӘ ЧИРӘ ҮЗХӘР, НЕГ КҮҮНӘ НЕР МЕД.

Шин таньлдсн үүрән сәәнәр медх кергтә гисн чинртә үгмүд. Зәрм улс иньг-амрг болад йоввчн, терүгән юн күүһинь сәәнәр медхш, тиим күүг шалһҗах үгмүд. Эврәннь наснь-җирһлдән кү таньҗ, медҗ, теднлә үүрлҗ йов гисн утхта үгмүд. Эн товчта үгин һол учр-утхнь болхла, юн чигн күүг зуг нүдәрн үзәд һарад одсн мел тус уга. Тедү мет олн әмт нүдәрн хәләһәд үзчкәд, һарад одсн бас кергго гиҗ йовдл энүнд келгдҗәнә. Үлгүринь келхд, зун күүнә чирәһинь үзчкәд, һарад йовҗ одснд орхнь, теднәс негнәннь неринь медҗ, соңсҗ авхла, тер таньдг күүнләһән харһгдх. Тиигсн цагт, тер хоорнд хойр иньг-амрг чигн болад бәәхд мел маһд уга, тер сән.

Кен чигн күүнә җирһлин хаалһднь таньл-үзл болҗ, иньг-амрг болҗ олар күүнлә харһҗ йовсн сән гиҗ, сүв-селвг өггдҗәнә. Болв олн күүнә чирә үзәд, күүнлә иньг-амрг эс болхла, тиим йовдлас кенд болвчн тус мел төрүц уга гиҗ бурушаҗана.

Познавательные статьи:



Техника нижней прямой подачи мяча

Комплекс физических упражнений для развития мышц плечевого пояса

Стандарт Порядок надевания противочумного костюма

Общеразвивающие упражнения без предметов