Буурхла — юнчн дӘӘсн, сӘӘрхлӘ — цуҺар элгн-садн. 


Мы поможем в написании ваших работ!



ЗНАЕТЕ ЛИ ВЫ?

Буурхла — юнчн дӘӘсн, сӘӘрхлӘ — цуҺар элгн-садн.

БУУРХЛА — ЮНЧН ДӘӘСН, СӘӘРХЛӘ — ЦУҺАР ЭЛГН-САДН.

Күн эндү һарһад, нерән һутаһад, тоомсран геесн цагт, дәәсн (харшлт болх юмн) олн гисн чинртә үгмүд. Кемр күн өсәд. сән эрдмтә болад, нернь холд һарад, әмтн дунд тоомсрта болад ирхлә, тиим күүнд элгн-садн олн болҗ одна гисн учр-утхта үгмүд. Күн эндү һарһад, тоомсран геесн, терүнд харшлт болҗ, даҗрхмн биш, күн өсәд, босад ясрсн цагт, терүнд зуһудхмн биш гисн сурһмҗ энүнд өггдҗәнә.

 

БУЯ ИДСН ТЕМӘН ЧИГН ҮКДГ, БУЙ КЕСН ГЕЛҢ ЧИГН ҮКДГ.

Нарт делкәд эс үкдг юмн уга гисн чинртә үгмүд. Эн үлгүрин һол учр-утхнь болхла, делкә деер үкл уга, мөңкәр бәәдг мал чигн уга, күн чигн уга гиҗ келгдҗәх үлгүр гиҗ, келх кергтә. «Буя» гисн темән дурлҗ иддг, һашун амтта хатувр өвсн, тиим сән, бийдән тааста хот идвчн, тер нег цагтан үкх. Гелң күн болхла килнц һарһдг уга, бурхн мет күн, тиигвчн тер цагтан бас өңгрнә гисн үгмүд.

 

БҮЛӘНӘР КҮҮНДХЛӘ — ТӨР КҮЦДГ, БҮЛӘН УСНД — КИР ҺАРДГ.

Ямаранчн төр хаһлх күн модьрунар күүнддг зөв уга. Терүг күцәхин кергт, хамг арһинь хәәҗ, эвинь олҗ, җөөлнәр күүндҗ, терүг хаһлх йоста. Күцәх төрин тускар толһачла бүләнәр, төвшүнәр күүндхлә, тер бас тиим кевәр күүндҗ, хаһлх кергин тускар оньган өгч соңсҗ, күүндвр кеҗ, төр күцәгднә. Кемр терүнлә модьрунар эклҗ күүндхлә, толһач бас тиим кевәр хәрү өгч, күцәх кергт харшлт болна. Тер төләд ямаран болвчн төр хаһлх күн җөөлнәр күүндхлә, сән гисн сурһмҗ энүнд өггдҗ, тиим җөөлн күүндлһиг бүлән уснла дүңцүлҗәнә.

БҮРИНЬ ХАЗАД, ҺАРАД ОЧ.

Көдлмш тохня угаһар, хоомаһар кеснә тускар энүнд келгдҗәнә. Эн үгин учр-утхнь болхла, көдлмшиг кехләрн, мууһар, болс-болсарнь, «бүринь хазад» кесн күүнә тускар келгдҗ бәәх товчта үг. Үлгүринь авад келхлә, зәрм залху, хуурмг улс көдлмш кехләрн, тер көдлмштән седклән тәвл уга, хуурмгар, ик дуту-дундтаһар кецхәнә. Тиим көдлмшиг кехләрн, тер көдлмшин нәәһинь олҗ, сәәнәр, тохнятаһар эс кесн улсиг олн әмтн заагт, «эднтн эн көдлмшән йир мууһар, хуурмгар кеҗ, үлгүрләд келхлә, «бүринь хазад, һарад оч» гиҗ, келнә.

Эн товчта цецн үг талдан чигн учр-йовдлла залһата үг болдмн гиҗ, келҗ болхмн. Үлгүрләд келхлә, зәрм улс зөвәр сурһульта-медрлтәд бийән тәвчкәд, гүн номын дегтр умшхларн, сәәнәр оньган тәвҗ умшлго, зах-зухинь, адһн-шидһн умшчкад, дала юм медсәр келнә.

 



Поделиться:


Последнее изменение этой страницы: 2024-07-06; просмотров: 52; Нарушение авторского права страницы; Мы поможем в написании вашей работы!

infopedia.su Все материалы представленные на сайте исключительно с целью ознакомления читателями и не преследуют коммерческих целей или нарушение авторских прав. Обратная связь - 216.73.216.198 (0.012 с.)