жаттандыру және түгендеу

↑

▷ Содержание

⇐ ПредыдущаяСтр 9 из 12Следующая ⇒

1. Бағалау сипаттамасы                                                                                                              2. Калькуляциялау сипаттамасы                                                                                                

1.Жалпы бухгалтерлік есеп жүйесінде барлық объектілер тек қана ақшалай өлшемде өлшемде көрсетіледі.                                                                                            Бағалау- объектілер есебінең ақшалай көрінісі (мүліктер, міндеттемелер дәне шаруашылық операциялар). Ол бухгалтерлік есеп беруде шығындарды есептеу арқылы жүзеге асырылады.                                                                                                              Жалпы бағалау мынадай жолдармен жүргізіледі:                                            - ұйымның сатып алған мүліктері оны сатып алуға жұмсалған шығындардың қосындысы бойынша бағаланады.                                                                                                             - басқа заңды немесе жеке тұлғалардың ақысыз, тегін берген мүліктер сол кіріске алынған уақыттағы нарықтық құны (бағасы) бойынша бағаланады.                              - ұйымның өз өндірісінде өндіріліп кіріске алынған мүліктері сол өнімді өндіруге кеткен шығындардың құнына сәйкес бағаланады.                                                                      Нарықты өндірістік шығындардың құрамына мынадай шығындар жатады:      - мүлікті кіріске алу барысында жұмсалған шығын;                                                                          - коммерциялық несиені алғаны үшін төленетін пайыз салығы;                                   - үстеме баға, үстеме;                                                                                                                    - дел-делға төленетін ақы (қызмет көрсетудің құны)    ;                                             - кедендік баж салығы;                                                                                                                  - тасымалдауға және сақтау үшін кететін шығындар.                                                               Өндіріліп шығарыдатын (дайындалатын) өнімнің құны сол өнімді өткізуге кеткен нақты шығындардан тұрады. Ал, бұл шығындардың құрамы өндіру процесінде пайдаланылытын негізгі құралдардың амортизациясы, материялдар, жанармай, энергия, еңбек ресурстары немесе басқа да өнімді өндіруге кеткен нақты шығындардан құралады. Ұйыдағы дайын өнімдер бухгалтерлік есеп шоттарында және баланста нақты өзіндік немесе нормативтік (жоспарлы) құнымен есептеледі.                                                                Кәсіпорын өздері сатып алған тауарларды бухгалтерлік есеп шоттарында олардың сатып алған құны (бағасы) бойынша, ал баланста нақты өзіндік құнымен көрсетіледі.             Материалдық ресурстар (шикізат, негізгі және көмекші материалдар, жанармай, сатып алынған жартылай фабрикаттар, қосалқы бөлшектер және т.б) бухгалтерлік баланста нақты құнымен есептеледі. Ал, материалдық ресурстардың нақты құны оларды кәрәске алуға кететін нақты шығындармен анықталады.                                                    Ұйымдар негізгі құралдарын бухгалтерлік есеп шоттарында бастапқы немесе қалаына келтіретін құны бойынша есептейді, ал баланста – қалдық құны бойынша, яғни бастапқы құннан тозу сомасын алым тастап көрсетіледі. Бюджеттік кәсіпорындарда бастапқы құнмен көрсетіледі.                                                                                             Материалдық емес активтер кәсіпорындардың бухгалтерлік есеп шоттарында бастапқы құн бойынша, ал баланста – қалдық құны бойынша көрсетіледі.                             2. Белгілі бір орындалған жұмыстар бойынша жұмсалған шығындарды топтастыру тәсілін және қандай да бір объектінің өзіндік құнын анықтау тәсілін калькуляциялау деп атаймыз.                                                                                                                              Кәсіпорынның белгілі бір материалдық объектіні жасап шығаруға жұмсалған ақша қаражаттарының көлемі – өзіндік құн деп аталады. Ал, оның көлемін есептеу мүмкіндігі өзіндік құнның калькуляциясы болып табылады.                                                             Калькуляциялау көмегімен ұйымдардағы әртүрлі есеп объектісінің, яғни негізгі құралдардың, материалдық емес активтердің, өндірілген дайын өнімнің, сатып алынған материалдық ресурстардың, көрсетілген қызметтің, орындалған жұмыстың және т.б өзіндік құнын анықтау.                                                                                                           Калькуляциялау яғни өнімнің нақты өзіндік құнын анықтау мәлеметтері кәсіпорынды басқаруға, жоспарланған жұмыстың орындалуына бақылау жасау, шаруашылық әрекетінің тиімділігін арттыруға, резервтерді құру және еңбек шығындарын төмендету жолдарын қарастыруда кеңінен қолданылады.                      Калькуляциялау-бухгалтерлік есептің бағалау әдісінің негізі болып табылады. өйткені, калькуляциялау көмегімен алынған мәлеметтер кәсіпорындағы объектілерді бухгалтерлік есепте ақшалай өлшеммен есептеуде, яғни бағасын анықтауда негізгі дәлел болатын элемент ретінде қолданылады.

Познавательные статьи:



Техника нижней прямой подачи мяча

Комплекс физических упражнений для развития мышц плечевого пояса

Стандарт Порядок надевания противочумного костюма

Общеразвивающие упражнения без предметов