Шову Үзлго, суман бичӘ ҮрӘ.

↑

⇐ ПредыдущаяСтр 148 из 156Следующая ⇒

ШОВУ ҮЗЛГО, СУМАН БИЧӘ ҮРӘ.

Урдаснь медҗ авл уга, тоолҗ санл уга, керг болһ бичә экл гиҗ, энүнд сурһмҗ өггдҗәнә. Ямаран болвчн керг күцәхәсн урд, терүгән медәд авчкад, тегәд кергән эклх кергтә гиҗ, эн товчта үгд келгдҗәнә. Тедү мет шову хахар, аңнҗ йовхларн, шову үзәд уга бәәҗ, урдаснь суман үрәҗ, бу хаһад кергго гиҗ, келгдҗәнә.

ШОВУГ ӨДӘРНЬ ШИНҖЛДГ, КҮҮГ ҮГӘРНЬ ШИНҖЛДГ.

Ямаран шовуһинь медхин кергт, түрүн болҗ терүнә өдинь медх кергтә, шовун болһна өд оң-оңдан болдг, тедү мет күүнә сәәниг йилһхин кергт, терүнә келҗәх үгинь шинҗлх кергтә гисн сурһмҗ энүнд өггдҗәнә.

ШОҢХР ШОВУН УУЛ ХӘЛӘҖ НИСДГ, УХАТА ЭЦКИН КӨВҮН НЕРӘН ХАДҺЛҖ ЙОВДГ.

Кезә болвчн, хама болвчн йовсн һазртан нерән һуталго, нерән бәрҗ, терүг ичрәр бузртхл уга, цеврәр бәрҗ йов гисн сурһмҗ энүнд өггдҗәнә. Тиим күүг шоңхр шовунла дүңцүлҗәнә. Эн аң аңнхларн, эркән биш кергән күцәхәр седҗ, аңһуч нерән һуташгоһар, ямаран нег олз (аң) авч ирдг бәәсмн. Шоңхр шовунас болн сән эцкин көвүнәс үлгүр авч бәәх зөвтә гиҗ сурһмҗ энүнд өггдҗәнә.

ШОРҺЛҖН БИЧКН БОЛВЧН, УУЛ МАЛТДГ, БИЙӘСН КҮНД ЮМ ЗӨӨДГ.

Юнчн әмтә юмн бийдән зөв чидлтә, эв-арһта, геснә теҗәлән олна гисн чинртә үгмүд. Һазрар гүүдг олн зүсн әмтә юмнас шорһлҗн йир бичкн болдг болвчн, цугтаһаснь күч-көлсч болсн деерән бийиннь кирцәнәс ик чидлтә, шулун гүүдлтә, бийәсн даву ик юмиг (бүкл буудяг) бийәрн чирәд, зөвәр холд бәәсн нүкндән күргнә, ямаран чигн хату һазриг малтад нүк һарһад, терүнүрн үвлдән идх зүсн-зүүл хот зөөҗ орулна. Тер учр деерәс чигн «шорһлҗн кедү бичкн болвчн, уул малтдг, бийәсн күнд юм зөөдг» гиҗ келцхәнә.

ШОРҺЛҖНАС ОЛН, ШОРАҺАС НИГТ.

Шорһлҗна тонь йир олн, шора йир нигт болдг төләд, тиигҗ «шорһлҗнас олн, шораһас нигт» гиҗ эн үлгүрт келгдҗәнә. Йир дала, то-томҗ уга, олн гисн чинртә үг.

Хальмг олн әмтнә ик кезәнә цагт, амн үгин билгәр ухалҗ һарһсн баатрлг дуулвр «Җаңһрт» чигн, олн зүсн ут туульст чигн, нам йирин амн-үгин күүндврт чигн, хортна цергин олнань тускар келхләрн, «шорһлҗнас олн, шораһас нигт» гиҗ келгднә.

Познавательные статьи:



Где возникла философия и почему?

Относительная высота сжатой зоны бетона

Сущность проекции Гаусса-Крюгера и использование ее в геодезии

Тарифы на перевозку пассажиров