КҮзҮн даасн хӨӨн — толҺан икнь сӘн, цогц даасн

↑

⇐ ПредыдущаяСтр 66 из 156Следующая ⇒

КҮЗҮН ДААСН ХӨӨН — ТОЛҺАН ИКНЬ СӘН, ЦОГЦ ДААСН

ХӨӨН — КӨЛИН БИЧКНЬ СӘН.

Толһа ик болхла, ухата гисн товчта үлгүр. Бичкн көл хәләхд сән, терүнд бичкн, эвтәхн, сән бәәдлтә һосн кергтә, тиим көлин бәәдлнь сән. Ик толһата күн болвас ухата болдмн гиҗ эн деер келгдсн үлгүрәс иш авч, келҗ болшго, юңгад гихлә, зәрмдән уулын кир ик толһата күн ухан уга, тенг, һәргтә болҗ һарна. Болв кен чигн күүнә санан кирцәһәр авад холд тоолхла, күүнә толһань ик болхла, терүнә ухань чигн бас ик болх зөвтә гиҗ тоолна, тер учр деерәс эн үлгүрт орулҗ келгдҗ.

КҮЗҮН КҮРХӘН ХАЗДГ, КӨЛ КҮРХӘН ИШКЛДГ.

Хүүхр заңта күүг шалһҗ, терүг му заңта, ишклдг мөрнлә дүңцүлҗәх чинртә үлгүр. Альд болвчн әмтн заагт акад му заңта улс бәәнә. Тер акад заңта улс мел кезә чигн, кенд болвчн шүд хазад, шүвтр үг келәд, кенләнь болвчн цүүгә татад, кенинь болвчн му келәд, эврән бийән болхла, ухатад тәвәд йовцхана. Тиим әмтнд олн йир дурго, тедниг му нүдәр хәләнә.

КҮН АХТА, ДЕВЛ ЗАХТА.

Эн үлгүрин һол учр-утхнь болхла, кен чигн күүнд ахлгч бәәдг, юн чигн юмнд зах бәәдг гиҗ келгдҗәнә. Үлгүринь авад келхлә, күн заагт болхла, ах бәәдг, ямаран чигн хальмг улсин хувцнднь зах эркн биш бәәдг, тер дотр девлд чигн зах бәәдг гиҗ келгдҗәнә. «Зах» гисн үг талдан чигн нег чинр бийдән зүүҗ чадхмн: зах һазр, захин күн болвас гиҗ, чигн келҗ болхмн. Ташр деернь болхла, «ах» гисн үг, ах-дү хойр гиҗ чигн келҗ болна, эн «ах» гисн үгд талдан чигн нер орулҗ келҗ болхмн. Үлгүринь келхд, наснь баһ болдг болвчн, дааҗах үүләрн, талдан эгл улсас өөдән болхла, тиим күүг «ах» эс гиҗ «ахлач» гиҗ келцхәнә. «Ахлач» гисн үгиг авад шинҗлхлә, «ах» гисн үгәс тогтҗ һарснь ил медгднә. Бадмин А. «Цаһан толһа» гидг үүдәврт иигҗ келгдҗәнә: «Гертчн ирсн гиич һал-һулмтд һаран эс көлчәхлә, кесн хотычн эс эдлхлә, келсн үгичн эс соңсхла иньгән гиҗ бичә ухал» гидг үг бәәнә. Болв би тиигҗ санхар бәәхшв, юңгад гихлә, экн харһснас авн бидн нег-негнәннь седклән медҗ чадсн угавидн. Гемин икңкнь мини. «Күн ахта, девл захта» болдг».

Познавательные статьи:



Организация работы процедурного кабинета

Статус республик в составе РФ

Понятие финансов, их функции и особенности

Сущность демографической политии