Ноха, шархан долаҖ, эдгдго. 


Мы поможем в написании ваших работ!



ЗНАЕТЕ ЛИ ВЫ?

Ноха, шархан долаҖ, эдгдго.

НОХА, ШАРХАН ДОЛАҖ, ЭДГДГО.

Күн, бийән магтҗ, сәәрдг уга гисн сурһмҗ энүнд өггдҗәнә. Эн товчта үгин һол учр-утхнь болхла, ноха җаһшнҗах шархан доласар, тер тас эдгшго, тер улм икәр җаһшнх зөвтә. Бийән киидән магтад, бийдән нер авхар седдг улсин тускар чигн келгднә. Үлгүринь келхд, олнд туста юм келго бийән магтхар, кен чигн күн өөдән һарч, нер мел авч чадшго гиҗ, келх кергтә.

 

НОХА ЭЗНДӘН, ШОВУН ҮҮРТӘН.

Серл уга ноха, зерлг аң болвчн бичкнәсн иҗлдәд, күүнлә хамдан бәәхлә, сурһмҗан тер алдл уга, дасхсн эзнәннь төлә әмән хармншго, тиигҗ сурһмҗ, дасмҗин чинр энүнд үзүлгдҗәнә. Тиим дасмҗ, шовун ямаран мет үүртән хару, терүнлә дүңцүлгдҗәнә. Эзтә ноха эзндән тусан күргҗ, эзнәннь геринь хәрүлҗ церглхләнь, эзнь эврәннь нохадан хот өгч, терүгән хадһлҗ, асрҗ бәәлһнә. Шовун (зерлг шовун) эзн уга болсн учр деерәс, зуг үүриннь төлә бәәҗ, өндгән дарҗ, һууҗулад, тер һууҗмлмудан асрҗ өскнә.

Эзтә ноха болвас эзән үзхләрн, шарвадл уга бәәхш, эркн биш эзнәннь гер харҗ эргҗ хуцна.

 

НОХАД ГИНҖ КЕРГГО.

Күүнд кергго юмна тускар эн үгмүдт келгднә. Нохан бийднь гинҗ тас кергго. Терүнә күзүнд гинҗ күн зүүнә. Болв эн товчта үгиг хальмг улс үлгүрт орулҗ келхләрн, нохаһар дамҗулҗ, күүнә тускар келҗәнә. Үлгүринь келхд, кенд болвч тусан күргшго юмн бәәнә, тиим юмна тускар «терчн нанд «нохад гинҗ кергго» гишң юмн», гиҗ келнә.

 

НОХАЛА НААДСН — ХОРМА УГА, НОЙНЛА НААДСН — ТОЛҺА УГА.

Эн үлгүриг ик кезәнә цагт, хальмг нойдуд-зәәсңгүд бәәсн цагт, һарһсн үлгүр гиҗ, келх кергтә. Юңгад гихлә, тер цагт хамг йосн-йовдл нойдуд-зәәсңгүдин һарт бәәдг; нойн күн нутган нойлҗ меддг; зәәсң күн болхла, әәмг-алвтан медҗ толһалдг цаг бәәсмн. Тегәд олна зарһинь нойн-зәәсң улс эврәннь сансн санаһарн кедг. Кемр угатя эс гиҗ мухла күн нойна өмнәс зөрәд үг келчкхлә, терүг нойн хәәчлә (цааҗла) чигн харһулад оркдг билә. Хәәчлә харһулна гисн толһаһинь тәәрҗ чавчлһн. Кемр нохаг модар эс гиҗ ташмгар цокад наадсн күүг ноха уурлхларн, гүүҗ ирәд, тер күүнә хормаһаснь зууһад оркдг чигн йовдл һарна. Өдгә цагт чигн эн үлгүрин хойрдгч хүвнь олзлгдхмн. Бичкн күүкд нохала чигн, миислә чигн наадад, түүнәс бийән зуулһхла эс гиҗ мааҗулхла эн үлгүр келгднә.

 



Поделиться:


Последнее изменение этой страницы: 2024-07-06; просмотров: 47; Нарушение авторского права страницы; Мы поможем в написании вашей работы!

infopedia.su Все материалы представленные на сайте исключительно с целью ознакомления читателями и не преследуют коммерческих целей или нарушение авторских прав. Обратная связь - 216.73.216.146 (0.005 с.)