дістемелік нұсқаулар

↑

▷ Содержание

Стр 1 из 2Следующая ⇒

1 Жалпы нұсқаулар

Есептік сызба жұмыстарының мақсаты – «Электрлік жүйелер мен тораптар» пәнін оқыған кезде алған білімдерін жүйелеп бекіту, инженерлік есептерді шығарған кезде осы білімдерін студенттер пайдалануға үйрету, оларды өз бетінше жұмыс істеуге дағдыландыру.

Әдістемелік жазбаға үш есептік-сызба жұмысы кіреді, олардың әрқайсында бір есеп пен екі бақылау сұрақтары бар.

ЕСЖ орындауға алғашқы берілгендері жеке-жеке арналған. Жұмысты орындау алдында әр студент шифрына және өзінің фамилиясының бірінші әріпіне өз нұсқасына анықтай алады сәйкес тапсырма алады. Есептеу барысында қажетті түсініктемелер және толық есептеулер берілу қажет.

1 к е с т е – Бірінші топтың берілгендері

Оқу жылы

Шифрдың соңғы цифры

2017/18

VII

VIII

IX

X

I

II

III

IV

V

VI

2 к е с т е – Екінші топтың берілгендері

Оқу жылы

Шифрдың соңғысының алдындағы цифр

2017/18

VIII

IX

X

I

II

III

IV

V

VI

VII

3 к е с т е – Үшінші топтың берілгендері

Оқу жылы

Фамилиясының бірінші әріпі

2017/2018

М

IV

2 №1 есептік-сызба жұмысы

 2.2 Есеп шарты

Үш орамалы трансформаторлар «n» орнатылған төмендеткіш қосалқы станцияның (автотрансформатордың) тұтынушылары электрлік қуатын L ұзындықты электр берілісінің әуе желісімен алады. Сым арасындағы орта геометриялық арақашықтығы D тең. Қосалқы станция тұтынушыларының орта және төменгі кернеулі шиналарында алатын қуаты трансформаторлардың номиналдық қуатынан a және b сәйкес құрайды, әрі Тmax және cosj тең болады.

Желідегі тізбектер саны қосалқы станциядағы трансформаторлар санына тең (2.1 суретті қараңыз). Есепті берілгендерін 4 кесте бойынша алыңыз.

Қажет:

а) ЭБЖ алмастыру сұлбасы мен трансформаторлардың алмастыру сұлбасын құрыңыз. Алмастыру сұлбасының параметрлерін есептеу жолымен анықтаңыз;

б) желі элементтеріндегі қуат шығыны мен электр берілісінің алмастыру сұлбасының түйіспелі нүктелеріндегі кернеудің деңгейін анықтаңыз.

2.1 сурет – Желінің есептік сұлбасы

Нұсқа №

1 топтың берілгендері

2 топтың берілгендері

3 топтың берілгендері

Трансформатор түрі

n

Сым маркасы

D,м

a

b

L,км

cosj

Фазалық сымдардың орнатылуы

I

ТДТН-40000/220/110/10

АС-300/39

III

0,65

0,3

IV

0.88

Тең қабырғалы үшбұрыштың төбесі бойынша

Ұзындығы 300-400 км дейінгі 220 кВ және жоғары кернеулі электр берілісінің әуе желісі, әдетте П-тәрізді алмастыру сұлбасындай беріледі (2.2 суретті қараңыз).

2.2 сурет – Желінің алмастыру сұлбасы

Кәбілдер мен сымдардың белсенді кедергісі ток жіберетін талсымдардың материалдарымен және олардың қималарымен анықталады. Жалаңаш сымдар мен +20°С қызған кәбілдерге арналған погондық белсенді кедергісі (1 км ұзындықтағы) келесімен анықталады

r = , (2.1) мұндағы r - өткізгіштің меншікті кедергісі ( );

r =0,098 Ом/км

Өткізгіштің меншікті кедергісінің мәні сым туралы мәліметтер кестесінен алдым.

F – сым қимасы, мм .

Желінің белсенді кедергісі, ұзындығы l келесімен анықталады

R =r ×l .

R_л = r₀ * l / n = 0,098 * 120/2 = 5,88 Ом

50 Гц жиіліктегі кәбілдер мен сымдардың белсенді кедергілері омдық кедергіге тең болып келеді. Сонымен беттік эффектінің әсері ескерілмейді. Сым қызуының белсенді кедергісіне қарамастан, орта температурадағы (+20°С) осы кедергілердің әсері есептеледі.

Өздік индукцияның э.қ.к тогына қарсы әрекет ететін кедергіні индуктивті кедергі деп атайды. Токты кері жіберетін сым болып табылатын үшфазалы желідегі көршілес сымдар қарастырылып отырған сымдағы ток үшін алдымен токтың негізгі бағытына сәйкес э.қ.к. бағыттайды, ол реактивтік кедергіге сәйкес өзіндік индукцияны э.қ.к. азайтады. Сондықтан желідегі фаздық сымдар бір бірінен алшақ орнатылса, көршілес сымдар бір біріне аз әсер етеді, ал сымдар арасындағы сейілу ағыны және желідегі индуктивтік кедергісі – жоғары болады.

Сондай-ақ индуктивті кедергіге сым диаметрі, сымның магниттік өтімділігі және айнымалы ток жиілігі де әсер етеді.

Желідегі погондық нндуктивтік кедергінің шамасын келесідей анықтайды

x⁰ = w×(4,6×lg + 0,5m)×10^-4 ,                                           (2.2)

мұндағы w = 314 – 50 Гц бұрыштағы жиілік;

D^cp - сым арасындағы ортагеометриялық қашықтық;

r^п - сым радиусы.

r_п = 12 * 10^-3 м

где диаметр данного провода: d_пр=24мм

Түрлі түсті металдан жасалған сымдар үшін (μ=1) өндірістегі 50 Гц жиілігінде (2.2) формуласы келесідей болады

х⁰= 0,144× + 0,016. (2.3)

x₀= =0,144·lg( )+0,0157=0,422 Ом/км,

.                 

1.3 сурет – Сымдарды үшбұрыш қылып орнату

Бір тізбекті үш фазалы желідегі сымдар арасындағы ортагеометриялық қашықтығы:

мұндағы D₁₂, D₁₃, D₂₃ - жеке фазадағы сымдар арасындағы қашықтығы.

Тең қабырғалы үшбұрыштың нұсқалары бойынша сымдарды орнатқан кезде барлық сымдар бір біріне қатысты бірдей қашықтықта орнатылады және ортагеометриялық қашықтығы D_ср=D (1.3 суретті қараңыз).

Желінің белсенді өтімділігі токтардың оқшауламасы арқылы ағуынан және сымның электрлік тәжінен белсенді қуатының шығындарына байланысты

Егер желідегі ағындарды алмасақ, онда тәжбен белгіленген белсенді өтімділігі

, (2.4)

мұндағы - тәждегі қуат шығыны, кВт/км;

U - номиналдық кернеуі.

См/км

G_л = g₀ * l * n =1.53 * 120* 2= 367.44 См

Реактивтік өтімділігі сым және жер арасындағы сыйымдылықа байланысты және сыйымдылық сипаты болады. Ол келесі өрнекпен анықталады

b =w×С ,

мұндағы С - желінің жұмыстық сыйымдылығы, Ф/км.

Желінің жұмыстық сыйымдылығы сымдар диаметрінен, олардың өзара орнатылғанынан, солардың арасындағы арақашықтығынан және диэлектрлік өтімділігінен байланысты болады.

Электрлік желілерді тәжірибеде есептегенде бір сымды үшфаздық әуе желісіндегі бір фазаға деген жұмыстық сыйымдылығын келесі формула бойынша анықтайды

С = . (2.5)

50 Гц айнымалы ток жиілігінде

b = . (2.6)

b₀= = =3,9·10^-6 См/км

Желінің барлық сыйымдылық өткізгіштігі

B_л = b * l * n

Үш орамды трансформаторларды алмастыру сұлбада үш суәлелі жұлдызша түрінде көрсетілген (2.5 суретті қараңыз)

2.5 сурет – Үш орамды трансформаторлардың алмастыру сұлбасы

Қазіргі заманғы үшорамды трансформаторлардың орамасы 100/100/100% қуатына сәйкес жасалған, яғни ораманың әрқайсысы барлық қуатты таратуға есептелген.

Үш орамды трансформатордың алмастыру сұлбасындағы жұлдыз сәулелерінің белсенді кедергісін трансформатордың жалпы кедергісі бойынша анықтайды. Орамдар қуаты тепе-тең болған кезде

R =R =R =0,5R .

Трансформатордың жалпы кедергісін R екіорамды трансформатордың формуласы бойынша анықтайды, онда трансформатордың төлқұжаттық берілгендерінде белгіленген ораманың номиналдық жүктемесіндегі НЖ қысқа тұйықталу қуатының DР_к ең көп шығынымен алмасытарды.

Үш орамды трансформаторларға арналған қысқа тұйықталу кернеуін әр қос орама үшін номиналдыдан U , U , U пайызбен 4 заводта беріледі.

Трансформатор сәулесінің эквиваленттік алмастыру сұлбасына сәйкес орамалардың ажыратылған біреуін келесідей жазуға болады

                                                (2.7)

Осы теңдеулерді біріге шешіп, U , U ,U қатысты табамыз

(2.8)

12,5+22-9,5) = 12.5%

12,5+9,5-22) = 0

22+9.5-12,5) = 9.5%

Осы мәндерді реактивті кедергісі өрнегіне салып трансформатордың әр орамасының индуктивтік кедергісін табамыз.

(2.9)

 Ом

 Ом

 Ом

а) ЭБЖ алмастыру сұлбасы мен трансформаторлардың алмастыру сұлбасын құрыңыз. Алмастыру сұлбасының параметрлерін есептеу жолымен анықтаңыз.

ТДТН-40000/230/115/11 трансформаторының параметрлерін алмастыру сұлбасы бойынша есептеу.

; ; ; ;

=440 кВар;

12,5+22-9,5) = 12.5%

12,5+9,5-22) = 0

22+9.5-12,5) = 9.5%

=S_ном·a=40·0.65=26 МВА

=S_ном·b=40·0,3=12 МВА

Р_α=S_α∙cosφ=26∙0.87=22.62МВт;    

Р_β=S_β∙cosφ=12∙0.87=10.44МВт;    

Q_α=

Q_β=

2.6 – сурет.

 = R₃ = 7.2 Ом

;     

;         

     (3.27)

(3.28)

(3.30)

(3.31)

Трансформатордағы өткізгіштігі орама санына қарамайды және , сондай-ақ екіорамды трансформатордағыдай анықталады.

Автотрансформатордың алмастыру сұлбасы үш орамды трансформатор секілді үш сәулелі жұлдызша түрінде көрсетілген. Алмастыру сұлбасының параметрлері үшорамды трансформаторға ұқсас келеді.

б) желі элементтеріндегі қуат шығыны мен электр берілісінің алмастыру сұлбасының түйіспелі нүктелеріндегі кернеудің деңгейін анықтаңыз.

Торап учаскесіндегі қуаты мен желі элементтеріндегі қуат шығынын желідегі номиналдық кернеуі бойынша есептеуге болады.

Тораптағы түйіспелі нүктелеріндегі кернеу деңгейін анықтаған кезде энергожүйенің қосалқы станциясындағы кернеуді 1,05 U_ном тең етіп алу керек.

Познавательные статьи:



Алгоритмические операторы Matlab

Конструирование и порядок расчёта дорожной одежды

Исследования учёных: почему помогают молитвы?

Почему терпят неудачу многие предприниматели?